دانشگاه تبریز
*این نشریه حاصل فعالیت مشترک دانشگاه تبریز و انجمن علمی اقتصاد اسلامی ایران است.*نظریه های کاربردی اقتصاد2423-65861220130823A Bayesian Econometric Approach to Specify the Determinants of Health Status in Developing Countriesرویکرد اقتصادسنجی بیزینی برای تعیین عوامل موثر بر وضعیت سلامت در کشورهای در حال توسعه128470FAمحسنمهرآرادانشیار دانشکده اقتصاد، دانشگاه تهرانسیمانصیب پرستJournal Article20140105Health status is one of the main prerequisites of social welfare systems. In other words, good health status is one of the main components of the welfare and development of any society. A prerequisite for effective actions in order to improve key indicators of health status is to know the determinants which have effects on health indicators from either inside or outside of the health system.Among the possible variables influence health status, income, health inputs (such as health expenditure, the number of physician, etc.), and human (educational) capital are of the factors whose effects on health status are confirmed by a lot of studies. Accordingly, using a Bayesian Econometrics Approach and applying Bayesian Model Averaging (BMA), this study has investigated the effects of the mentioned variables on under-5 mortality (as one of the most important indicators of health status) in 60 developing countries during the period 1978-2008.The results show that in the long-run, total literacy rate and income per capita have negative and significant effects on under-5 mortality rate in the mentioned countries. According to the results, it can be also said that health input indicators have some paradoxical effects on health status. Such that public health expenditure has significantly positive effect on under-5 mortality, while total health expenditure has an insignificant positive effect on children mortality. Some other factors, such as military expenditure (% of GDP), age dependency rate, and industry value added (annual % growth) have substantial impacts on health status.سلامت یکی از ملزومات اصلی رفاه و توسعهیافتگی هر جامعه به شمار میرود. پیش نیاز بهبود شاخصهای کلیدی سلامت، آگاهی از عواملی است که بر وضعیت شاخصهای سلامت موثر میباشند. در میان متغیرهای محتمل تأثیرگذار بر سلامت، سه متغیر درآمد، نهاده سلامت (از قبیل مخارج بهداشتی، تعداد پزشکان و ...) و سرمایه انسانی از عواملی هستند که مطالعات زیادی بر تأثیر آنها بر وضعیت سلامت کشورهای مختلف صحه گذاشتهاند. براین اساس، در پژوهش حاضر با بکارگیری روش میانگینگیری مدل بیزینی (BMA) اثر متغیرهای مذکور بر نرخ مرگ و میر کودکان زیر پنج سال (به عنوان یکی از مهمترین شاخصهای تعیین وضعیت سلامت) در میان 60 کشور در حال توسعه و طی دوره زمانی 1978-2008 مورد بررسی قرار گرفته است. نتایج نشان میدهد که در بلندمدت متغیر نرخ باسوادی کل و درآمد سرانه اثر منفی و قابل توجهی بر نرخ مرگ و میر کودکان زیر 5 سال کشورهای مذکور میگذارد. همچنین شاخصهای نهاده سلامت آثار متناقضی بر وضعیت سلامت دارند. به گونهای که هزینههای عمومی سلامت تأثیر مثبت و معنیدار، هزینههای کل سلامت تأثیر مثبت اما بیمعنی و هزینههای خصوصی سلامت تأثیر منفی و بیمعنی بر نرخ مرگ و میر کودکان میگذارند.https://ecoj.tabrizu.ac.ir/article_470_7a797ffb6365cef7b6b87ac6641e83a5.pdfدانشگاه تبریز
*این نشریه حاصل فعالیت مشترک دانشگاه تبریز و انجمن علمی اقتصاد اسلامی ایران است.*نظریه های کاربردی اقتصاد2423-65861220130823Applications of Neural Network Based on Genetic Algorithm for Long Term Energy Demand Forecastingکاربرد شبکه عصبی مبتنی بر الگوریتم ژنتیک در پیش بینی تقاضای بلندمدت انرژی2952472FAحسینصادقیدانشیار اقتصاد دانشگاه تربیت مدرسحسینسهرابی وفافاطمهنوریJournal Article20140105Energy demand prediction is very important to timely supply, market regulation, exports targeting and energy security. Different methods introduced to energy demand prediction, due to volatilities and non-linearity on energy demand, non-linear techniques have good results among them. Neural networks and genetic algorithm are well-known and most widely used techniques in this field that both of them have own strength and weaknesses. Imposing the specific form, necessity to the large samples and weakness on global optimum finding are important weaknesses on each method which these shortcomings can be fixed by combining them. In this study real coded genetic algorithm is used for neural network training as a hybrid algorithm (RGA- NN). After applying and comparing this technique with common techniques on energy demand prediction between 1967 -2011, the results confirm higher predictive performance of hybrid technique and the explanatory power of the used variables.پیشبینی تقاضای انرژی جهت عرضه به موقع، تنظیم بازار، هدفگذاری میزان صادرات و ایجاد امنیت انرژی اهمیت ویژهای دارد. روشهای مختلفی برای پیشبینی تقاضای انرژی معرفی شده است که در این بین با توجه به روند غیرخطی و پرنوسان تقاضای انرژی، تکنیکهای غیرخطی نتایج مطلوبتری داشته است. شبکههای عصبی و الگوریتم ژنتیک از مهمترین و پرکاربردترین تکنیکهای غیرخطی در این زمینه میباشند که هر یک نقاط ضعف و قوت خاصی دارند. در این مطالعه با ترکیب شبکه عصبی و الگوریتم ژنتیک، نقایص مذکور مرتفع شده و با الگوریتم ترکیبی معرفی شده به پیشبینی تقاضای انرژی در ایران پرداخته شده است. نتایج مطالعه در پیشبینی تقاضای انرژی طی سالهای 1346 تا 1390 نشان دهنده قدرت پیشبینی بالاتر تکنیک ترکیبی در کنار قدرت توضیحدهندگی متغیرهای توضیحی بکار رفته است.https://ecoj.tabrizu.ac.ir/article_472_475d96a6818b39f224e33090eedea0d7.pdfدانشگاه تبریز
*این نشریه حاصل فعالیت مشترک دانشگاه تبریز و انجمن علمی اقتصاد اسلامی ایران است.*نظریه های کاربردی اقتصاد2423-65861220130823Investigating the Nonlinear Dynamics of Inflation Rate in Iranبررسی پویایی های غیر خطی نرخ تورم در ایران5370473FAکریماسلاملوئیاندانشیار اقتصاد دانشگاه شیرازسکینهاوجی مهرJournal Article20140105Given the importance of understanding inflation behavior for modeling, forecasting and policymaking, the main question is whether stationary tests for inflation rate in Iran are accurate and correct? An answer to this question depends on studying the inflation dynamics. Overlooking this fact might result in using wrong stationary tests and hence incorrect forecast about inflation movement. The purpose of this paper is to study inflation dynamics in Iran for the period 1991:2-2011:4. Most stationary tests in Iran are based on linear behavior of inflation rate and show that this variable is stationary. This means that the cost of fighting inflation is not high. This paper questions these results and examines the possibility of nonlinear behavior of inflation rate in Iran. The results suggest that inflation follows a nonlinear path and its movement is very well explained by an exponential smooth transition autoregressive (ESTAR) model. Given the nonlinearity of inflation rate in Iran, we apply the nonlinear unit root tests suggested by Kapetanios, Shin and Snell (KSS) to inflation rate. In contrast to most studies in Iran, we show that the inflation rate in Iran is a nonlinear non-stationary variable. This finding casts doubt on previous researches that considered inflation rate to be a stationary variable. Finally, it seems that shocks might have permanent effects on inflation rate and it would be very costly for monetary authorities to implement anti-inflationary policies in Iran.با توجه به اهمیت شناخت رفتار نرخ تورم برای الگوسازی، پیش بینی و سیاستگذاری، سؤال اصلی این است که آیا آزمونهای ایستایی برای نرخ تورم در ایران از دقت و صحت لازم برخوردار است؟ پاسخ به این سؤال بستگی به مطالعه رفتار پویای تورم دارد. عدم توجه به این رفتار، میتواند نتایج گمراه کنندهای در خصوص ایستایی نرخ تورم و در نتیجه پیش بینی آن داشته باشد. از این روی، هدف مطالعه حاضر بررسی پویاییهای نرخ تورم در ایران طی دوره 90-1370 میباشد. عمده آزمونهای مرسوم ایستایی که در ایران انجام شده بر اساس رفتار خطی تورم است. نتایج کلی این آزمونها دلالت بر ایستا بودن نرخ تورم دارد. این بدان معناست که تکانهها اثر گذرا بر سطح عمومی قیمتها دارند و در نتیجه هزینه تورم زدایی بالا نمیباشد. در این مقاله این آزمونها مورد تردید قرار گرفته و احتمال وجود رفتار غیر خطی نرخ تورم بررسی شده است. یافتههای این تحقیق نشان میدهد که تورم در ایران رفتار غیرخطی داشته و از یک فرآیند اتورگرسیو انتقال ملایم نمایی (ESTAR) پیروی میکند. بنابراین، ایستایی این متغیر مجدداً با استفاده از آزمون غیرخطی KSS بررسی شده است. نتایج نشان دهنده ناایستایی تورم میباشد. بنابراین، مشاهده میگردد که نرخ تورم در ایران طی دوره مورد بررسی نه تنها رفتاری غیرخطی داشته، بلکه در سطح نیز ایستا نمیباشد. همچنین تکانهها میتوانند اثر دائمی بر نرخ تورم در ایران داشته باشند و در نتیجه اعمال سیاستهای ضد تورمی برای مسئولین پولی بسیار پرهزینه است.https://ecoj.tabrizu.ac.ir/article_473_5a49542f501089753a60ce4b32a0817a.pdfدانشگاه تبریز
*این نشریه حاصل فعالیت مشترک دانشگاه تبریز و انجمن علمی اقتصاد اسلامی ایران است.*نظریه های کاربردی اقتصاد2423-65861220130823Concentration in the Iranian Cement Industryبررسی شاخصهای مختلف تمرکز در صنعت سیمان کشور7188475FAمحسنپورعبادالهان کویچاستادیار اقتصاد دانشگاه تبریزپرویزمحمدزادهفیروزفلاحیصمدحکمتی فریدJournal Article20140105This paper studies the degree of concentration and market power in the Iranian cement industry over the period 1380-1387. To that end, different concentration indices such as the reciprocal of the number of firms, –firm concentration ratio, Herfindahl – Hirschman, Hannah – key, Entropy, concentration curve, Gini, Lorenz curve, and variance of logarithms of firms’ size are used. While the results based on the relative measures of concentration show that the degree of concentration and market power in the Iranian cement industry has increased, the results using the absolute measures of concentration provide an opposite result. That is, despite an increase in the inequality of the firms in the cement industry, the concentration and market power has declined due to increase in the number of cement producing firms.در این مطالعه ساختار صنعت سیمان کشور از نظر درجه تمرکز و قدرت بازاری در محدوده زمانی 1387-1380 مورد بررسی قرار گرفته است. برای شناسایی ساختار صنعت سیمان کشور از تجزیه و تحلیل شاخصهای مختلف تمرکز همچون شاخص معکوس تعداد بنگاههای بازار، نسبت تمرکز بنگاه برتر، شاخص هرفیندال - هیرشمن، شاخص هانا - کی، شاخص انتروپی، منحنی تمرکز، ضریب جینی، منحنی لورنز و واریانس لگاریتم اندازه بنگاهها استفاده شده است. نتایج نشان میدهد که بر اساس شاخصهای نسبی، تمرکز در صنعت سیمان طی دوره مورد مطالعه افزایش یافته است در حالی که شاخصهای مطلق تمرکز نشانگر کاهش تمرکز و قدرت انحصاری بازاری در این صنعت میباشند. این امر بیانگر آن است که با وجود افزایش نابرابری در صنعت سیمان، افزایش تعداد بنگاهها باعث گردیده است تا میزان تمرکز و قدرت انحصاری در بازار کاهش یابد.https://ecoj.tabrizu.ac.ir/article_475_0b7006711cecf1c141471d9a026a2ce0.pdfدانشگاه تبریز
*این نشریه حاصل فعالیت مشترک دانشگاه تبریز و انجمن علمی اقتصاد اسلامی ایران است.*نظریه های کاربردی اقتصاد2423-65861220130823The Effect of Oil Price Volatilities on Food Price Index in Iranبررسی تاثیر نوسانات قیمت نفت بر شاخص قیمت مواد غذایی در ایران89106476FAعلیحسین صمدیسجادبهپورJournal Article20140105Simultaneous variations between world oil price and food prices leads to stimuli scientists to investigate the effect of raising oil price on food prices. The main purpose of this paper is to examine the effect of oil price volatilities on the food price index for the 1990-2006 periods in Iran. To achieve this goal, a vector auto-regression (VAR) model, impulse response function and a auto-regressive distributed lags (ARDL) model have used. The results of impulse response function show that oil price volatilities have no effect on food prices in Iran. . Moreover, results from ARDL model implies that there is no significant relationship between oil price and food prices in the short term and long term. This result may be due to subsidies paid by the government to energy section that prevent any price changes.تغییرات همزمان بین قیمت جهانی نفت و قیمت مواد غذایی منجر به علاقهمندی محققان به بررسی تاثیر افزایش قیمت نفت بر روی قیمت مواد غذایی گردیده است. هدف اصلی مقاله حاضر، بررسی تاثیر نوسانات قیمت نفت بر شاخص قیمت مواد غذایی در ایران در بازه زمانی 1390-1369 است. برای این منظور از الگوی خودهمبسته برداری، تابع عکس العمل آنی و الگوی خودتوضیح برداری با وقفههای توزیع شده استفاده شده است. نتایج حاصل از بکارگیری تابع عکسالعمل آنی نشان میدهد که نوسانات قیمت نفت تاثیری بر قیمت مواد غذایی در ایران طی دوره مورد بررسی نداشته است. همچنین نتایج استفاده از الگوی خودتوضیح برداری با وقفههای توزیع شده بیانگر این است که رابطه معنیداری بین قیمت نفت و قیمت مواد غذایی در کوتاه مدت و بلندمدت وجود ندارد. این نتیجه میتواند ناشی از یارانههای پرداختی دولت به بخش انرژی باشد که مانع از تغییر قیمت آنها و در نتیجه عدم تغییر قیمت مواد غذایی می گردد.https://ecoj.tabrizu.ac.ir/article_476_5d94ffb7fa394d09d489e5ec4e9a5494.pdfدانشگاه تبریز
*این نشریه حاصل فعالیت مشترک دانشگاه تبریز و انجمن علمی اقتصاد اسلامی ایران است.*نظریه های کاربردی اقتصاد2423-65861220130823The Impact of Credits for Small and Medium Size Enterprises on Co-Operative Sector Entrepreneurship and Job Creation during the Period 2005 to 2010بررسی تأثیر تسهیلات اعطایی به بنگاههای کوچک و متوسط زودبازده بر کارآفرینی و اشتغالزایی بخش تعاون طی دوره ( 1389-1384)107124477FAزهراکریمی تکانلوJournal Article20140105In most countries, the potentials of Small and Medium Enterprises (SMEs) are be used to attain macro-economic goals (such as high employment, etc.). In Iran and with aim of job creation, during last six years (since 2006) high percentage of banks credits is allocated to development of SME’s. In this research, by using the last five years (2006-2011) SME’s data, the impacts of the development and supporting policies of SMEs on developing of Iranian cooperation sector are examined. The findings shows that in two first years of this policy, the number of cooperation firms and job creations in cooperation sector has significantly increased in Iran such as in East Azerbaijan, but after this increase, because of forgetting of this policy, the statistics fall down.امروزه در اکثر کشورهای جهان سعی میشود تا از پتانسیلهای بنگاههای کوچک و متوسط برای تحقق اهداف اقتصادی به خصوص کارآفرینی و اشتغالزائی استفاده گردد. در ایران نیز دولت نهم در مواجهه با مشکلاتی از قبیل بیکاری توجه خاص خود را معطوف به این بنگاهها نموده و بخش عمدهای از تسهیلات بانکها را به حمایت از بنگاههای کوچک و زودبازده اقتصادی اختصاص داده است. از طرف دیگر، با توجه به اینکه در کشور ما بخش تعاون به عنوان یکی از متولیان کارآفرینی مطرح است، لذا حمایت از بنگاههای زودبازده میتواند بستر مناسبی را برای توسعه بخش تعاون فراهم آورد. در این تحقیق با استفاده از روش دادههای تابلویی، تأثیر تسهیلاتی که طی سالهای 1389-1384 در اختیار بنگاههای زودبازده قرار گرفته است بر اشتغال و کارآفرینی بخش تعاون به تفکیک استانها مورد بررسی قرار گرفته است. نتایج نشان میدهند که تنها در دو سال اول اجرای طرح میزان اشتغال و تعداد بنگاههای تعاونی در قالب بنگاههای زودبازده به صورت معنیداری رشد کردهاند و در سالهای بعد این افزایش رو به افول رفته و نهایتاً بسیار کمرنگ گردیده است. همچنین بر اساس برآوردهای صورت گرفته، تسهیلات اعطایی در قالب بنگاههای زودبازده تأثیر معنی داری بر افزایش اشتغالزایی و کارآفرینی بخش تعاون داشته است.https://ecoj.tabrizu.ac.ir/article_477_dcd50a82ad04f1cde374074e2f8b2894.pdf